Erzurum Ovası, Türkiye'nin doğusunda yer alan geniş bir alandır ve jeolojik süreçlerin etkisiyle şekillenmiştir. Bu ova, farklı dönemlerde meydana gelen tektonik hareketlerin sonucunda oluşan bir depresyon alanıdır. Zengin bir doğal ve tarihsel mirasa sahip olan Erzurum Ovası, aynı zamanda çevresindeki dağlık alanlarla birlikte dikkat çekici bir coğrafi yapı oluşturur. Bu bölgedeki jeolojik değişimler, hem doğal kaynakların hem de tarımsal faaliyetlerin gelişiminde önemli rol oynamıştır.

Erzurum Ovası, tektonik kökenli bir havzadır. Oluşumu şu şekilde özetlenebilir:

• Alp Orojenezi sonrası. Bölge, Miyosen döneminde dikey tektonik harekete uğramış ve Erzurum havzası gölle dolmuştur. Bu dönemde kireçtaşı, kil ve marn tabakaları çökelmiştir.
• Alt Pliyosen. Havza tekrar çökerek gölle dolmuştur.
• Kuvaterner başları. Havza, tekrar gölle işgal edilerek birikme havzası olmuştur. Yüksek yüzeylerde şiddetli fluviyal aşındırma görülmüştür.
• Alt veya Orta Kuvaterner. Bölge, dikey hareketlerle tekrar eski fayların gençleşmesine ve yeni fayların oluşmasına sahne olmuştur. Bu hareketler sonucunda Erzurum Ovası en az 500 metre kadar çökmüştür.

Tektonik hareketler, depresyon alanının çökmesine ve çevresindeki dağlık alanların yükselmesine neden olmuştur. Bu durum, akarsuların depresyon alanını aşındırarak doldurmasına yol açmıştır.